ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΓΡΑΝΙΤΣΑΣ (1880-1915)

«Στέφανος Γρανίτσας: 100 χρόνια ἀπὸ τὸν θάνατό του (1915-2015)»

Μεγάλη ἐπιτυχία εἶχε ἡ ἐκδήλωση ποὺ πραγματοποιήθηκε τὴν Κυριακή, 13-12-2015 στὸ Πνευματικὸ Κέντρο Ρουμελιωτῶν  (Σίνα καὶ Ἀραχώβης), ποὺ εἶχε ὡς θέμα: «Στέφανος Γρανίτσας: 100 χρόνια ἀπὸ τὸν θάνατό του (1915-2015)». Συνδιοργανωτὲς τῆς ἐκδήλωσης ἦταν τὸ Πνευματικὸ Κέντρο Ρουμελιωτῶν, ἡ Πανευρυτανικὴ Ἕνωση καὶ ἡ Ἀδελφότητα Γρανιτσιωτῶν «Ο ΝΕΟΜΑΡΤΥΣ ΜΙΧΑΗΛ». Ὅπως εἶναι γνωστὸ παρόμοια ἐκδήλωση πραγματοποιήθηκε καὶ στὴ Γρανίτσα, γενέτειρα τοῦ  Στέφανου Γρανίτσα, στὶς 13-8-2015, καὶ στὰ πλαίσια τοῦ 1915 ὡς  «Ἔτους Στέφανου Γρανίτσα», ποὺ ἀνακήρυξε ἡ Πανευρυτανικὴ Ἕνωση μὲ τὴν εὐκαιρία τῆς συμπλήρωσης 100 χρόνων ἀπὸ τὸν  θάνατό του (19215-2015). 

                Ἡ ἐκδήλωση ξεκίνησε μὲ χαιρετισμὸ τοῦ Εὐρυτάνα (ἀπὸ Καστανιὰ Προυσοῦ) Προέδρου τοῦ Π.Κ.Ρ. καὶ Πανεπιστημιακοῦ Καθηγητῆ κ. Δημητρίου Κουτρούμπα. Ὁ λόγος στὴ συνέχεια δόθηκε στὸν α’ εἰσηγητὴ κ. Χαρίλαο Γρανίτσα, Ἐπιθεωρητὴ Ἐθνικῆς Τράπεζας Ἑλλάδας, συγγενῆ τοῦ Στέφανου Γρανίτσα, ὁ ὁποῖος ἀνέπτυξε τὸ θέμα: «Ἡ ἐθνικὴ καὶ πολιτικὴ προσφορὰ τοῦ Στέφανου Γρανίτσα». 

Ἀκολούθησε  ἡ εἰσήγηση τοῦ Ὁμότιμου Καθηγητῆ τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν καὶ Προέδρου τοῦ Π.Κ.Ρ. κ. Δημητρίου Κουτρούμπα μὲ θέμα: «Τὸ ποιητικὸ ἔργο τοῦ Στέφανου Γρανίτσα». Ὁ κ. Κουτρούμπας κατὰ τὴ διάρκεια τῆς εἰσήγησής του κάλεσε στὸ βῆμα γιὰ ἀπαγγελία 2 ποιημάτων τοῦ Γρανίτσα, τὸν Γρανιτσιώτη ἠθοποιὸ κ. Τάκη Κωνσταντίνου.

   Ἡ τρίτη εἰσήγηση εἶχε ὡς θέμα «Τὸ πεζογραφικὸ ἔργο τοῦ Στέφανου Γρανίτσα» καὶ ἀναπτύχθηκε ἀπὸ τὸν Φιλόλογο Καθηγητὴ καὶ Πρόεδρο τῆς Πανευρυτανικῆς Ἕνωσης κ., Ἠλία Λιάσκο, ὁ ὁποῖος, ἀφοῦ παρουσίασε μὲ συνοπτικὸ ἀλλὰ ἐμπεριστατωμένο τρόπο τὸ  πεζογραφικὸ ἔργο τοῦ Στέφανου Γρανίτσα κάλεσε στὸ βῆμα τὸν κ. Μάρκο Γκιόλια, ὁ ὁποῖος συνέγραψε τὸ μοναδικὸ ἔργο  «Τὰ ἅπαντα τοῦ Στέφανου Γρανίτσα»,  ποὺ ἐκδόθηκε τὸ 1970 ἀπὸ τὶς ἐκδόσεις «ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΣ» τοῦ ΚΩΝ/ΝΟΥ ΛΑΓΑΡΗ. Ὁ κ. Γκιόλιας ἐντυπωσίασε τοὺς ἀκροατὲς μὲ τὴ μικρὴ ἀλλὰ λίαν μεστὴ περιεχομένου  αὐτὴ παρέμβασή του. Σημειώνεται, τέλος, ὅτι ὁ  κ. Γεώργιος Λάγαρης πρόσφερε ὡς δωρεὰ στὴν Πανευρυτανικὴ Ἕνωση καὶ στὴ μνήμη τοῦ πατέρα του μερικὰ ἀντίτυπα τοῦ παραπάνω μνημειώδους ἔργου, τὰ ὁποῖα θὰ σταλοῦν σὲ μεγάλες σχολικὲς μονάδες καὶ στὶς βιβλιοθῆκες τοῦ νομοῦ μας. Κατὰ τὴ διάρκεια τῆς εἰσήγησής του ὁ κ. Λιάσκος κάλεσε τὸν ἠθοποιὸ κ. Τάκη Κωνσταντίνου στὸ βῆμα καὶ διάβασε ἀριστοτεχνικὰ δυὸ ὑπέροχα κείμενα ἀπὸ «Τὰ ἄγρια  καὶ τὰ ἥμερα τοῦ βουνοῦ καὶ τοῦ λόγγου».

Ἡ τέταρτη καὶ τελευταία εἰσήγηση μὲ θέμα «Ὁ Στέφανος Γρανίτσας ὡς κιβωτὸς πολιτιστικῶν στοιχείων» ἀναπτύχθηκε μὲ ἐπιστημονικὸ ἀλλὰ κατανοητὸ τρόπο ἀπὸ τὴν Καθηγήτρια Λαογραφίας τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν κ. Ἄννα Παπαμιχαὴλ – Κουτρούμπα.

Τὴν ὅλη ἐκδήλωση συντόνισε ὁ κ. Κώστας Παπαδόπουλος, ὁ ὁποῖος στὸ τέλος τόνισε πὼς τὸ θέμα γιὰ τὸν Στέφανο Γρανίτσα δὲν ἐξαντλήθηκε μὲ τὶς 4 εἰσηγήσεις, ὅμως ὑποκλινόμαστε στὸ ἔργο τοῦ Μάρκου Γκιόλια, ἔργο μὲ τὸ ὁποῖο ἀνταποκρίθηκε  σὲ ἕνα αἴτημα πλατύτερα ἐθνικὸ καὶ πνευματικὸ γιὰ τὴν ἀναστήλωση τοῦ Στέφανου Γρανίτσα, ἀλλὰ καὶ σὲ μικρότερες ἔρευνες ποὺ ἔγιναν παλιότερα ἀπὸ  τὸν Καθηγητὴ κ. Παναγιώτη Βλάχο γιὰ τὴν  ἐθνικὴ προσφορὰ τοῦ Στέφανου Γρανίτσα ἀλλὰ καὶ γιὰ τὸ λαογραφικὸ ἔργο του. Ἡ ὅλη ἐκδήλωση ἔκλεισε μὲ σύντομο χαιρετισμὸ ἀπὸ τὸν Πρόεδρο τῆς Ἀδελφότητας Γρανιτσιωτῶν κ. Γεώργιο Μουρτζιάπη.

Τέλος, τὴν ἐκδήλωση τίμησαν μὲ τὴν παρουσία τοὺς ὁ π. Πρωθυπουργὸς κ. Ἰωάννης Γρίβας, οἱ πρωτοπρεσβύτεροι π. Ἰωάννης Διώτης καὶ π. Δημήτριος Σκόνδρας,  ὁ Εὐρυτάνας βουλευτὴς Ἀττικῆς κ. τ. Ὑπουργὸς κ. Ἀθανάσιος Μπούρας, ὁ Περιφερειακὸς Σύμβουλος Εὐρυτανίας κ. Λάμπρος Τσιτσάνης, οἱ Ἀντιδήμαρχοι Ἀγράφων κ.κ. Θεόδ. Κατσιάδας καὶ Θεόδ. Τσιάμης, ὁ Δημ. Σύμβουλος Ἀγράφων κ. Σταμούλης, οἱ Πανεπιστημιακοὶ καθηγητὲς κ.κ. Κλεομένης Κουτσούκης (καὶ Πρόεδρος τοῦ ΕΥ.Κ.Ε.Σ.Ε.), Ἠλίας Ντζιώρας (καὶ Πρόεδρος τοῦ Μουσειακοῦ Κέντρου  «Ο ΕΥΡΥΤΟΣ»), ἡ κ. Κέλλυ Μπουρδάρα, τ. Ὑπουργὸς καὶ Βουλευτής,  καὶ ὁ κ. Σπύρος Κυρίτσης, τ. πρύτανης τοῦ Γεωπονικοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν, ὁ κ. Παναγιώτης Τσούκας, Σύμβουλος Ἐπικρατείας, ὁ κ. Νίκος Ζωρογιαννίδης, τ. Γέν. Δ/ντὴς τοῦ Ὑπουργείου Πολιτισμοῦ, ὁ Πτέραρχος ἐν ἀ. κ. Παν. Παπαδάκης,   ἐκπρόσωποι τῆς Ο.Ε.Σ., τῆς Ἑταιρείας Εὐρυτάνων Ἐπιστημόνων, Πολιτιστικῶν Συλλόγων τοῦ νομοῦ μας κ.ἄ. 

Ο ΟΣΙΟΜΑΡΤΥΡΑΣ ΔΑΜΙΑΝΟΣ, ΕΚ ΡΙΧΟΒΟΥ ΑΓΡΑΦΩΝ

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ  ΕΚΔΗΛΩΣΗ

ΠΡΟΣ ΤΙΜΗΝ ΤΩΝ ΕΥΡΥΤΑΝΩΝ ΑΓΙΩΝ

(ΤΙΜΩΜΕΝΟΣ ΑΓΙΟΣ ΕΦΕΤΟΣ,  Ο ΟΣΙΟΜΑΡΤΥΡΑΣ ΔΑΜΙΑΝΟΣ, ΕΚ

ΡΙΧΟΒΟΥ ΑΓΡΑΦΩΝ)

                                                Π  Ρ  Ο  Σ  Κ  Λ  Η  Σ  Η

Ἡ Πανευρυτανικὴ Ἕνωση καὶ  ἡ Ἀδελφότητα Γρανιτσιωτῶν Εὐρυτανίας «Ὁ Νεομάρτυς Μιχαήλ» σᾶς προσκαλοῦν  νὰ τιμήσετε μὲ τὴν παρουσία σας  στὴν καθιερωθεῖσα Θρησκευτικὴ καὶ Πνευματικὴ ἐκδήλωση, πρὸς τιμὴν τῶν Εὐρυτάνων Ἁγίων (ἐφέτος θὰ τιμηθεῖ ὁ Ὁσιομάρτυρας Δαμιανός, ἐκ Ριχόβου Ἀγράφων), ποὺ θὰ πραγματοποιηθεῖ τὸ Σάββατο, 28 Νοεμβρίου 2015 στὸν Ἱ. Ναὸ  τοῦ ἐκ Γρανίτσης Νεομάρτυρα Μιχαήλ, ποὺ βρίσκεται στὸν χῶρο τῆς Ἱερᾶς Μονῆς τῆς Ζωοδόχου Πηγῆς Βύρωνα.

Ὁ  Ἅγιος  Ὁσιομάρτυρας Δαμιανός, ἐκ Ριχόβου Ἀγράφων

Γεννήθηκε στὶς ἀρχὲς τοῦ 16^ου αἰ. ἀπὸ εὐσεβεῖς γονεῖς στὸ Ρίχοβο τῶνἈγράφων.  Τὰ πρῶτα γράμματα ἔμαθε σὲ μοναστήρι τῆς περιοχῆς του, ὅπου τὸν ἐμπιστεύτηκαν οἱ γονεῖς του.   Σὲ νεαρὴ ἡλικία κατέφυγε στὴν Ἱερὰ Μονὴ Φιλοθέου τοῦ Ἁγίου Ὄρους, ὅπου καὶ ἐκάρη Μοναχός. Γιὰ αὐστηρότερη καὶ ἡσυχαστικότερη ἀσκητικὴ ζωὴ ἀπεχώρησε ἀπὸ τὴν Ἱερὰ Μονὴ τῆς μετανοίας του καὶ ἐπὶ τριετία ἔζησε  ὡς ἀναχωρητὴς κοντὰ στὸν σημειοφόρο καὶ θαυματουργὸ Γέροντα Δομέτιο. Στὴ συνέχεια,  ὑπακούοντας σὲ θεία φωνή, ἄφησε τὸ Ἅγιον Ὄρος καὶ ἐπανῆλθε στὸν κόσμο.

                Τὸ κηρυκτικό – ἱεραποστολικὸ ἔργο του  ἄρχισε στὴν περιοχὴ τοῦ Ὀλύμπου, ὅπου ὅμως σύντομα συκοφαντήθηκε στοὺς Ἀγαρηνοὺς  ἀπὸ ψευτοχριστιανούς, ὡς πλάνος καὶ ἀπατεώνας, σὲ σημεῖο ποὺ ἀναγκάστηκε  νὰ  ἐγκαταλείψει τὴν περιοχὴ καὶ νὰ ἐγκατασταθεῖ ἀρχικὰ στὰ μέρη τοῦ Κισσάβου καὶ τῆς Λάρισας καὶ κατόπιν στὰ  μέρη τῶν Ἀγράφων,  τὰ ὁποῖα, γιὰ τοὺς ἴδιους λόγους  ἐγκατέλειψε καὶ ἐπανῆλθε στὴν περιοχὴ τοῦ Κισσάβου, ὅπου ἔκτισε τὴ Μονὴ τοῦ Τιμίου Προδρόμου. Ἡ φήμη του ὅτι ἦτο γνωστικὸς καὶ μὲ πολλὰ θεῖα χαρίσματα διαδόθηκε σύντομα σὲ ὅλη τὴν περιφέρεια, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ συρρέουν ἐκεῖ καθημερινὰ πολλοὶ χριστιανοί. Ἀλλὰ καὶ πάλι, ὕστερα ἀπὸ σχετικὲς συκοφαντίες  συνελήφθη ἀπὸ Ἀγαρηνοὺς καὶ παραδόθηκε στὶς δικαστικὲς ἀρχὲς τῆς Λάρισας μὲ τὶς κατηγορίες ὅτι ἐμποδίζει τὶς ἀγοραπωλησίες τῆς Κυριακῆς καὶ ὅτι διδάσκει τοὺς χριστιανοὺς  ἐμμονὴ στὴν πίστη τους…

                Τελικά,ὕστερα ἀπὸ φρικτὰ βασανιστήρια 15 ἡμερῶν, ἀφοῦ τὸν κρέμασαν σὲ μία φούρκα, ἔκοψαν τὸ σχοινὶ καὶ ἡμιθανὴ τὸν ἔκαψαν, ἡ δὲ τέφρα του σκορπίστηκε στὰ νερὰ τοῦ παρακείμενου ποταμοῦ Πηνειοῦ…. Μαρτύρησε στὶς 14 Φεβρουαρίου 1568.                                              

                              Ἀπολυτίκιο τοῦ Ἁγίου (Ἦχος   πλ. α΄)

                Ἐν ἀσκήσει ἐκλάμψας ὡς ἄστρον πάμφωτον, μαρτυρικῶς ἠγωνίσω ὑπὲρ τῆς δόξης Χριστοῦ, Ἀποστόλων ἐν ψυχῇ ζῆλον κτησάμενος. Ὅθεν ἀξίως δοξασθείς, Ὁσιομάρτυς τοῦ Χριστοῦ, Δαμιανὲ θεοφόρε, ἀδιαλείπτως δυσώπει, ἐλεηθῆναι τὰς ψυχὰς ἡμῶν. 

                                                                                                                                                               Κωνσταντῖνος Σπ. Τσιώλης

ΤΟ ΠΕΤΡΗΛΟ ΤΩΝ ΑΓΡΑΦΩΝ

Κωνσταντῖνος Σπ. Τσιώλης

 Τὸ Πετρῆλο τῶν Ἀγράφων, βάσει ὀθωμανικῶν ἐγγράφων καὶ χειρόγραφων πηγῶν

Τὸ Πετρῆλο, χωριὸ τοὐλάχιστον τῆς ὕστερης βυζαντινῆς περιόδου, ἐμφανίζεται –βάσει γραπτῶν πηγῶν‒ ἀπὸ τοὺς χρόνους τῆς πρώιμης Τουρκοκρατίας, ἀλλὰ καὶ ὣς τὰ τέλη τοῦ 17ου αἰ., ὡς τὸ μεγαλύτερο, πληθυσμιακὰ καὶ δημοσιονομικὰ χωριὸ τῆς περιφέρειας τῶν Ἀγράφων καὶ σημαντικὸς διαμετακομιστικὸς κόμβος στὸν δρόμο ἐπικοινωνίας τῆς Δυτ. Στερεᾶς Ἑλλάδας καὶ τῶν νήσων τοῦ Ἰονίου μὲ τὴν περιοχὴ τῆς Θεσσαλίας καὶ τὴ Β. Ἑλλάδα.  

Ἱεροδικαστικὸς κώδικας μὲ ταξινομικὴ ἔνδειξη Τ4 τῆς ὀθωμανικῆς ἀρχειακῆς συλλογῆς τῶν Γ.Α.Κ. ‒Ἀρχεῖα ν. Κοζάνης, σ. 74 (λεπτομέρεια). Ὑψηλὴ διαταγὴ γιὰ τὴ γρήγορη ἀποστολὴ τῶν κεφαλικῶν φόρων τῶν χωριῶν Petril (Πετρῆλο) καὶ İvlaş (Βλάσι), γιὰ τὸν ἐφοδιασμὸ μὲ κερί (τοῦ αὐτοκρατορικοῦ Μαγειρείου). Ἡ διαταγὴ ἐκδίδεται στὴν Ἀδριανούπολη στὶς 8 Ἰουλίου 1663 (2 Zilhicce 1073). Βλ.  Καμπουρίδης, Κ. Ε., Ἡ νεότερη Ἑλλάδα μέσα ἀπὸ ὀθωμανικὲς ἀρχειακὲς πηγές. Οἰκονομία, θεσμοὶ καὶ κοινωνία στὴ Θεσσαλία τοῦ 17ου αἰῶνα, ἐκδ. Σταμούλη, Θεσσαλονίκη 2009, σ. 336, 745. 

Τὰ φορολογικὰ κατάστιχα τῆς περιόδου τῆς Τουρκοκρατίας μᾶς παραδίδουν τὸ Πετρῆλο ὡς ἕναν τόπο δημογραφικὰ ἀκμαῖο καὶ σὲ καλὴ οἰκονομικὴ κατάσταση, ποὺ ἀποτελεῖ μία ἀξιόλογη πηγὴ ἐσόδων τοῦ Ὀθωμανικοῦ Κράτους. Τὸ χωριὸ ὀργανωμένο, ὅπως καὶ σήμερα, σὲ συνοικισμοὺς δεσπόζει στὰ βόρεια τῶν Ἀγράφων.

    

        «ἀπὸ τοῦ πετρήλλου», 

ἀπὸ τὸ χέρι τοῦ Ἀναστασίου Γορδίου

 Τρεῖς ἀπὸ τοὺς λογίους τῆς Αἰτωλίας καὶ τῶν Ἀγράφων ‒Εὐγένιος Γιαννούλης, Ἀναστάσιος ὁ Γόρδιος, Ἀθανάσιος ὁ Ἐλάχιστος‒ ἐπισκέφθηκαν, βάσει τῶν ἐπιστολῶν τους, τὸ Πετρῆλο σὲ διαφορετικὰ χρονικὰ διαστήματα καὶ εἶχαν στενὲς σχέσεις μὲ τὴν τοπικὴ κοινωνία, τὴ μονή (Γενεσίου τῆς Θεοτόκου) τοῦ Πετρήλου καὶ μὲ τὴ μοναχικὴ ἀδελφότητά της, ποὺ ἦταν σὲ ἀκμὴ κατὰ τὸν 17^ο καὶ τὸν 18^ο αἰώνα. Μὲ τὴ λογιοσύνη τους καὶ τὸ κῦρος τῆς προσωπικότητος τους, ἔχαιραν ἐμπιστοσύνης καὶ ἐκτιμήσεως ἀπὸ τὶς διοικητικὲς καὶ τὶς ἐκκλησιαστικὲς ἀρχὲς τοῦ τόπου, καὶ γι᾿ αὐτὸ ἀπευθύνονταν σὲ αὐτοὺς γιὰ τὴ διευθέτηση ζητημάτων τους, ἀκόμη καὶ διαφορῶν τους. Ἀκόμη καὶ σήμερα τὸ Πετρῆλο εἶναι ἕνας τόπος ποὺ διατηρεῖ καὶ ἀναδεικνύει τὴν ἱστορικὴ καὶ πολιτιστικὴ κληρονομιὰ τοῦ παρελθόντος του καὶ μὲ τὴ δημογραφικὴ δυναμικὴ καὶ τὶς ἀναπτυξιακὲς δυνατότητες ποὺ διαθέτει εὐελπιστεῖ νὰ συνεχίσει νὰ εἶναι ἕνας τόπος εὐημερείας καὶ προόδου.

28 OKTΩΒΡΙΟΥ 1940

ΝΕΚΡΟΙ ΚΑΙ ΜΝΗΜΕΣ

Ἀπὸ τὶς 28 Ὀκτωβρίου  ἕως τὶς πρῶτες ἡμέρες τοῦ Νοεμβρίου τοῦ 1940 πάνω στοὺς ὀρεινοὺς ὄγκους τοῦ Σμόλικα κα τοῦ Γράμμου, ὀχτὼ Ἑλληνικοὶ λόχοι πέτυχαν ἕναν ἀληθινὸ ἄθλο: νὰ μὴν ἐπιτρέψουν νὰ παραβιασθεῖ  ἑλληνικὸ ἔδαφος  μήκους 70 χιλιομέτρων  καὶ βάθους 15 χιλιομέτρων. Τιμώντας τὴν ἐπέτειο τῆς ἐποποιΐας τῆς Πίνδου τοῦ 1940-41 τὸ ἱστολόγιό μας, ellinomouseionagrafon.blogspot, παρουσιάζει ἕνα ὀπτικὸ ἱστορικὸ τεκμήριο  μὲ τὸν βετεράνο τῶν πρώτων αὐτῶν ἡμερῶν τοῦ πολέμου, ἀλλὰ καὶ ὅλου τοῦ ἔπους τοῦ ᾿ 40, Ἰωάννη Βασ. Τσιώλη (1917 - †20 Ἰουνίου 2013). 

 

Ἰωάννης Βασ.  Τσιώλης († 20 - 6 – 2013)

Εἶναι μία ταινία διαρκείας 1 λεπτοῦ καὶ 30΄΄   ‒μέρος μιᾶς μεγάλης συνομιλίας μιᾶς ὥρας περίπου ποὺ εἴχαμε στὶς 28 Ὀκτωβρίου 2011‒ ὅπου περιγράφει καὶ ἀναφέρει ὡς προσωπικὴ μαρτυρία τὴν κατάληψη τῆς Πρεμετῆς καὶ τοῦ ὑψώματος 1.200.

(Ὅσοι δὲν μποροῦν νὰ δοῦν ἐδῶ τὸ βίντεο μποροῦν νὰ τὸ δοῦν σ᾿ αὐτὸν τὸν σύνδεσμο: https://www.youtube.com/watch?v=wGrQO5ZEabE)

  Ἐφέτος ἀπὸ τὴν Πανευρυτανικὴ Ἕνωση κυκλοφόρησε καὶ τὸ βιβλίο σταθμὸς στὴν θυσιαστικὴ προσφορὰ τῶν Εὐρυτάνων, τῶν Ἀγραφιωτῶν στὸ ἔπος τοῦ 1940-41. Ἕνα αἰώνιο μνημόσυνο στοὺς ἐξ Εὐρυτανίας ἡρωϊκὰ πεσόντες  ὑπὲρ πίστεως καὶ πατρίδος στὰ βουνὰ τῆς Πίνδου, στέλνοντας μιὰν διαφορετικὴ πρόταση πολιτισμοῦ σὲ ὅλον τὸν πλανήτη. 

  

Τὸ ἐξώφυλλο τοῦ βιβλίου
τοῦ κ. Κων/νου Παπαδοπούλου
ΝΕΚΡΟΙ  ΚΑΙ  ΜΝΗΜΕΣ

Εἶναι ἕνα βιβλίο ποὺ γράφτηκε μὲ κόπο καὶ μόχθο πολυετῆ· μὲ ὑπομονὴ καὶ ἔρευνα ἐνδελεχῆ ἀπὸ τὸν ἐκπαιδευτικὸ καὶ συγγραφέα του Κωνσταντῖνο Ἀντ. Παπαδόπουλο ἐκ Δομνίστας Εὐρυτανίας. Μὲ τὸ πόνημά του αὐτὸ ὁ συγγραφέας καὶ τὴν ἱστορικὴ ἔρευνα καὶ μνήμη διακονεῖ ἀλλὰ καὶ τὴν τιμὴ τῆς θυσίας τῶν πεσόντων ἡρώων καταξιώνει καὶ παραδίδει στὶς ἑπόμενες γενεές, ὡς πρότυπα ἀγάπης θυσιαστικῆς γιὰ τὴν πατρίδα καὶ τὴν ἐλευθερία μὲ ὁδηγὸ καὶ πίστη  στὴν ὀρθόδοξη παράδοση τοῦ τόπου μας. Μεταξὺ ὅλων τῶν πεσόντων καταχωρίζονται ‒μὲ ὅσα στοιχεῖα γιὰ τὶς ἡρωϊκὲς πράξεις τους συνέλεξε ὁ κ. Κων. Παπαδόπουλος‒,  καὶ οἱ ἐκ Μεγάλων Βραγγιανῶν καταγόμενοι πέντε πεσόντες: Ἀλεξάκης Γεώργιος τοῦ Νικολάου, Ἰωάννου Παναγιώτης τοῦ Νικολάου, Κόρκος Ἀλέξανδρος τοῦ Ἀλεξάνδρου, Κραββαρίτης Παναγιώτης τοῦ Γεωργίου καὶ Στοῦμπος Βασίλειος τοῦ Βασιλείου. 

  

Οἱ ἐκ Μεγάλων Βραγγιανῶν πεσόντες

Ἀποτελοῦν τὴν προσφορὰ αἵματος τῶν Μεγάλων Βραγγιανῶν, τοῦ τόπου τοῦ  «Ἑλληνομουσείου Ἀγράφων», στὴν ἐπίτευξη τοῦ «Θαύματος» τοῦ ᾿40.

Τὸ Ἡρῶον πεσόντων τῶν Μεγάλων Βραγγιανῶν

Γεώργιος Ν. Ἀλεξάκης  († 6 - 3 - 1941)

Ἰωάννου Νικ. Παναγιώτης, λοχίας τοῦ 51^ου Συντάγματος πεζικοῦ, φονευθεὶς κατὰ τὴ μάχη τῆς Λυκοράχης τὴν 1^η Νοεμβρίου 1940

Κωνσταντῖνος Σπ. Τσιώλης

          

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Δ. ΜΩΡΑΪΤΙΔΗΣ (1850-25 Ὀκτωβρίου 1929)

Ἐκοιμήθη ὁ μοναχὸς Ἀνδρόνικος

Σὰν σήμερα, στὶς 25 Ὀκτωβρίου 1929 ἐκοιμήθη στὴ γενέτειρά του Σκιάθο ὁ μοναχὸς Ἀνδρόνικος, κατὰ κόσμον Ἀλέξανδρος Δ. Μωραϊτίδης. 

Ὁ διηγηματογράφος, δημοσιογράφος, θεατρικὸς συγγραφέας, μεταφραστὴς καὶ δοκιμιογράφος Ἀλ. Μωραϊτίδης εἶχε ἐπισκεφθεῖ τὸ Καρπενήσι καὶ περιγράφει σὲ ταξιδιωτικό του κείμενο στὴν ἐφημερίδα «Ἀκρόπολις» στὶς 15 Ἰανουαρίου 1902 τὸ περιπετειῶδες ταξίδι του. 

Ἐπίσης, ὁ ληξίαρχος καὶ γιὰ πολλὰ χρόνια δήμαρχος Σκιάθου, Φιλοκλῆς Γεωργιάδης, ποὺ ὑπογράφει τὸ πιστοποιητικὸ θανάτου του, εἶχε νυμφευθεῖ τὴν ἀγραφιώτισσα Μαρίκα Χ. Φραγκίστα, ‒ἐγγονὴ τοῦ Γιάννη Φραγκίστα ἀπὸ τὰ Ἄγραφα, συμπολεμιστὴ τοῦ Κατσαντώνη καὶ ἀγωνιστὴ τῆς ἐπανάστασης τοῦ 1821‒, γιὰ τὴν ὁποία εἶχε γράψει μικρὴ νεκρολογία ὁ Ἀλέξανδρος Παπαδιαμάντης (βλ. περισσότερα: http://ellinomouseionagrafon.blogspot.gr/2014/10/1911-1984.html     σ. 33, σημ. 19) 

Κωνσταντῖνος Σπ. Τσιώλης